Çocukların Ekran Kullanımı ve Omurga Sağlığı

Dijitalleşme ve Omurga Sağlığı Arasındaki Bağlantı 

Son yıllarda çocukların telefon, tablet ve bilgisayar kullanımı büyük oranda arttı. Eğitim, oyun ve iletişim için vazgeçilmez hale gelen bu cihazlar, çocukların farkında olmadan duruşlarını değiştirmesine neden oluyor. Uzun süre aynı pozisyonda kalmak ya da ekrana eğilerek bakmak, özellikle büyüme çağındaki çocuklarda omurga gelişimini olumsuz etkileyebiliyor. 

Duruş Bozuklukları Nasıl Başlıyor? 

Çocuklar ekran karşısında otururken genellikle başlarını öne doğru uzatıyor, omuzlarını yuvarlıyor ve sırtlarını kamburlaştırıyor. Bu duruş biçimi zamanla sırt ve boyun kaslarının dengesini bozuyor. Sonuçta boyun, sırt ve bel ağrıları, hatta erken yaşta ‘metin boynu’ (text neck) gibi postür bozuklukları görülebiliyor. 

Ergenlik Döneminde Risk Neden Daha Fazla? 

Ergenlik dönemi, kemiklerin hızla uzadığı ve kasların bu değişime uyum sağlamaya çalıştığı bir süreçtir. Bu dönemde uzun süreli yanlış oturma alışkanlıkları, omurgada kalıcı şekil bozukluklarına zemin hazırlayabilir. Bu yüzden erken yaşta doğru oturma ve hareket etme alışkanlıklarını kazandırmak çok önemlidir. 

Ebeveynler ve Öğretmenler İçin Küçük Ama Etkili Önlemler 

– Ekran göz hizasında olmalı. 

– Her 30 dakikada bir ayağa kalkıp kısa esneme yapılmalı. 

– Gün içinde aktif oyunlar ve spor için zaman ayrılmalı. 

– Masa ve sandalye çocuğun boyuna uygun olmalı. 

– Uzun süre kapalı ortamda oturmak yerine açık havada hareket teşvik edilmeli.

Evde Yapılabilecek Basit Egzersizler 

• Duruş Düzeltme (Duvar Egzersizi) – Sırt duvara yaslanır. Topuklar, kalça, sırt ve baş duvara değmelidir. 5–10 saniye beklenir, gevşenir. Amaç: Doğru dik duruşu öğretmek. 

• Melek Egzersizi (Wall Angel) – Sırt duvara yaslanır, kollar yukarıdan aşağıya doğru karda melek şekli yapar gibi hareket ettirilir. Amaç: Sırt kaslarını güçlendirir, omuzları açar. 

• Çene Geri Çekme – Dik oturulur, çene öne değil hafifçe geriye çekilir. Amaç: Boyun hizasını düzeltir. 

• Kedi–İnek Pozu (Cat–Cow) – Eller ve dizler yerde. Nefes alırken sırt yukarı kamburlaştırılır, verirken çukurlaştırılır. Amaç: Omurga esnekliğini artırır. • Göğüs Açma – Ayakta eller sırtta birleştirilir, omuzlar geriye çekilir. 5–10 saniye tutulur, gevşenir. Amaç: Göğüs kaslarını gevşetir, dik duruşu destekler. 

Son Söz 

Omurga, vücudun direğidir. Sağlıklı bir omurga; rahat nefes almayı, özgüveni ve hareketi destekler. Dijital çağda çocukların teknolojiyle iç içe olması kaçınılmaz, ama doğru alışkanlıklarla onların sağlam bir bedende büyümesi mümkündür.